Cá ngựa xiên que nướng được bán với giá 160 baht ở Thái Lan - Ảnh: Chaiyot Pupattanapong

Một tiệm hải sản kiểu đường phố ở khu chợ đêm Pattaya với món cá ngựa xiên que nướng với giá chỉ 150 baht (khoảng 100 ngàn đồng VN) đã làm dậy sóng dư luận ở Thái từ ngày 23-1.

Bà Paisi Worawong - chủ cửa hàng, đã phải xin lỗi vì sự thiết hiểu biết khi đưa món ăn này vào thực đơn phục vụ du khách Trung Quốc. Chính quyền đã yêu cầu bà ngưng bán cá ngựa xiên que và hiện cửa hàng đã đóng cửa.

Bà Paisi cho biết bà bắt đầu bán món cá ngựa xiên que từ tháng trước và mua tại một cửa hàng thuốc ở Yaowarat, thuộc khu phố Tàu ở Bangkok, với giá vốn là 80 baht một con.

Du khách Trung Quốc là người mua chủ yếu loại "đặc sản" này vì họ tin rằng ăn cá ngựa sẽ hữu ích với các quý ông trong "chuyện phòng the".

Theo báo Bangkok Post ngày 24-1, Vụ Thủy sản Thái Lan đã cử điều tra viên làm rõ liệu cá ngựa được bày bán là cá ngựa nuôi hay cá ngựa tự nhiên. Cho đến khi có kết luận, những người bán rong được khuyến cáo không tiếp tục bán món cá ngựa xiên que.

Thái Lan đã ký cam kết ngừng mua bán cá ngựa với các nước tại hội thảo về Bảo tồn về Công ước về thương mại quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) năm 2016.

Mặc dù vậy, việc mua bán cá ngựa đã chết là hợp pháp ở phạm vi trong nước và hiện tại, theo luật của Thái, cá ngựa chưa phải là loài động vật được bảo vệ. Vì vậy, trước sự việc này, chính quyền không thể áp đặt các hình phạt đối với những người mua bán cá ngựa trong nước.

Theo bà Umaporn Pimolbutr, Phó vụ Thủy sản, "Vụ đang lên kế hoạch cấm đánh bắt cá ngựa trong toàn bộ vùng biển Thái Lan. Điều này có nghĩa là ngư dân sẽ không thể đánh bắt hàng loạt mà chỉ có thể bán số lượng ít trong trường hợp chúng vô tình dính lưới".

Bà Umaporn thừa nhận những đề xuất này còn quá mỏng để loại bỏ hoàn toàn việc đánh bắt cá ngựa nhưng ít nhất cũng làm cho loài động vật này có điều kiện để tăng số lượng lên mức bền vững. Bà cho rằng "đưa cá ngựa vào danh sách các loài được bảo vệ sẽ khiến những người đánh lưới tình cờ bắt được cá ngựa bị phạt oan".

Các nghiên cứu trước đó cho thấy hàng trăm ngàn con cá ngựa đã bị vô tình dính lưới ngư dân mỗi năm trong khi họ đánh bắt những loài hải sản khác.

Ông Thon Thamrongnawasawat, nhà sinh thái học đại dương và giảng viên trường Đại học Kasetsart, cũng cho rằng Vụ Thủy sản Thái Lan không cần phải đưa tất cả các loài cá ngựa vào danh sách cần được bảo vệ nhưng mà chỉ riêng những loài cá ngựa có nguy cơ tuyệt chủng.

Theo ông, cá ngựa có vai trò rất quan trọng trong hệ sinh thái biển vì nó giúp làm cân bằng số lượng sinh vật phù du ở đáy đại dương và nếu chúng bị đánh bắt với số lượng lớn nhằm mục đích thương mại, điều này sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ chuỗi thức ăn ở đại dương.